Health Lover Rotating Header Image

ยาคลายกล้ามเนื้อ

ตะคริว (Muscle Cramps)


ตะคริว คือกล้ามเนื้อมีการการที่มีการหดเกร็งอย่างรุนแรงเป็นเวลานาน โดยปกติแล้ว ตะคริว มักเกิดได้นานไม่เกินสองนาที แต่ในบางรายอาจมีที่เกิดได้นานถึงห้านาทีหรือมากกว่านั้น ในบางรายอาจเกิดบ่อยจนทำให้เกิดความทุกข์ทรมานได้ โดยทั่วไปตะคริวมักเกิดในผู้สูงอายุ และจะเกิดในตอนกลางคืน    แต่ก็สามารถเกิดขึ้นได้กับคนอายุน้อยและเกิดได้ทุกเวลา การเป็นตะคริวอาจจะไม่เป็นอันตรายถึงขึ้นเสียชีวิต แต่อาจก่อให้เกิดอันตรายได้ถ้าเกิดในระหว่างการว่ายน้ำ หรือขณะขับรถ อาจทำให้เกิดอุบัติเหตุถึงแก่ชีวิตได้

สาเหตุของการเกิดตะคริว
ยังไม่เป็นที่แน่ชัดถึงสาเหตุของการเกิดตะคริว
1. อาจเกิดจากการที่เอ็นและกล้ามเนื้อไม่ได้มีการยืดตัวบ่อยๆ ทำให้มีการหดรั้ง เกร็งได้ง่ายเมื่อมีการใช้กล้ามเนื้อนั้นมากเกินไป
2. อาจเกิดจากเซลล์ประสาทและเส้นประสาทที่ควบคุมการหดและคลายตัวของกล้ามเนื้อทำงานผิดปกติ
3. อาจเกิดจากการไหลเวียนเลือดไปเลี้ยงกล้ามเนื้อไม่ดีพอซึ่งมักพบในคนที่มีโรคที่ทำให้หลอดเลือดตีบ เช่น โรคเบาหวาน เป็นต้น

ตัวกระตุ้นการเกิดตะคริว
- ในผู้ป่วยบางรายอาจเกิดจากการที่ร่างกายได้รับยาบางชนิด เช่น ยาขับปัสสาวะ ยาลดไขมันในเลือด ยาลดความดันโลหิตบางชนิด เป็นต้น
- โรคทางกายบางอย่าง เช่น โรคไตวาย โรคเบาหวาน โรคของต่อมธัยรอยด์ ซีด น้ำตาลในเลือดต่ำ โรคพาร์กินสัน
- ร่างกายขาดน้ำและความผิดปกติของเกลือแร่ในร่างกาย ได้แก่ แมกนีเซียม แคลเซียม โปแตสเซียม จึงทำให้เกิดตะคริวขึ้นได้ง่าย
- การทำงานมากๆ จนเมื่อยล้าหรือนั่งขดแขนขาอยู่ในท่าใดท่าหนึ่งนานๆ ก็อาจทำให้เกิดตะคริวขึ้นได้เช่นกัน เพราะเลือดไม่สามารถไหลเวียนไปเลี้ยงแขนขาได้สะดวก

วิธีรักษาอาการตะคริว
ในเบื้องต้นควรทำการยืดกล้ามเนื้อที่เกิดตะคริวนั้นให้คลายออกอย่างช้าๆ เช่น ถ้าเกิดตะคริวที่น่องจะทำให้เกิดเกร็งปลายเท้าจิกชี้ลงพื้นดิน ก็ให้ทำการดันปลายเท้าให้กระดกขึ้นช้าๆ แต่ห้ามทำการกระตุก หรือกระชากรุนแรงอย่างรวดเร็ว เพราะการทำเช่นนี้อาจจะเจ็บปวดจนกล้ามเนื้อฉีกขาดได้ แต่ในรายที่เป็นบ่อยๆ ควรจะไปพบแพทย์เพื่อทำการตรวจรักษา หรืออาจจะต้องเช็คด้วยว่ายาที่รับประทานอยู่อาจะเป็นสาเหตุของการเกิดตะคริวได้ หรืออาจจะต้องทำการตรวจหาโรคทางร่างกายบางอย่าง เพราะบางรายอาจจะต้องมีการใช้ยาบางอย่าง เช่น ควินีนและยาคลายกล้ามเนื้อบางชนิด ซึ่งอาจใช้ในระยะสั้นๆ เช่น 4-6 สัปดาห์โดยแพทย์จะเฝ้าสังเกตและดูการตอบสนองอย่างต่อเนื่อง ซึ่งในบางรายอาจทำให้เกิดผลข้างเคียงได้ เช่น พบว่ามีเกล็ดเลือดต่ำ เม็ดเลือดขาวต่ำ ตับอักเสบ หูอื้อ เสียงดังในหู เวียนศีรษะได้ ซึ่งการรักษาแบบนี้ควรอยู่ในการดูแลของแพทย์เท่านั้น

วิธีป้องกันการเกิดตะคริว
1. ควรออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ เพราะส่วนใหญ่แล้วตะคริวมักเกิดในผู้ที่มีร่างกายอ่อนแอ หรือผู้ที่ขาดการออกกำลังกายที่ดีพอ
2. ควรมีการฝึกการยืดกล้ามเนื้อบ่อยๆ ซึ่งอาจจะช่วยลดโอกาสการเกิดตะคริวได้ เช่น ที่น่องอาจทำได้โดยการกระดกเท้าขึ้นลง หรือเอามือแตะปลายเท้าขณะเหยียดเข่า ปั่นจักรยานอยู่กับที่ หรือยืนบนส้นเท้าห่างผนัง 1 ฟุตแล้วเอามือทาบผนังและค่อยๆ เหยียดแขนออกเพื่อยืดกล้ามเนื้อประมาณ 30 วินาทีแล้วทำใหม่ เป็นต้น
3. หากมีการออกกำลังกายหนัก หลังจากออกกำลังกายเสร็จแล้วควรต้องดื่มน้ำ และเกลือแร่ทดแทนให้เพียงพอ
4. ควรให้ร่างกายได้รับการพักผ่อนอย่างเพียงพอ
5. รับประทานอาหารที่มีประโยชน์ และรับประทานให้ครบ 5 หมู่
6. ในผู้สูงวัยการจะขยับแขนขา ควรค่อยๆ ขยับอย่างช้า ๆ และหลีกเลี่ยงการอยู่ในที่ๆ มีอากาศเย็นมาก
7. ควรสวมใส่รองเท้าที่มีขนาดพอเหมาะ และอาจสวมถุงเท้าเข้านอนด้วยเพื่อป้องกันการเกร็งของเท้า
8. สำหรับในรายที่เกิดอาการตะคริวบ่อยๆ ควรไปพบแพทย์เพื่อหาสาเหตุและแก้ไข